E-sąd: pozew w EPU tylko do 3 lat od wymagalności

Dział: Windykacja i sprawy gospodarcze Opublikowano: Zaktualizowano: Przepisy sprawdzone:

Pozew w e-sądzie, czyli w elektronicznym postępowaniu upominawczym (EPU), składa się wyłącznie przez portal, kosztuje jedną czwartą zwykłej opłaty i nie wymaga załączania dowodów. Wierzyciel może z niego skorzystać tylko dla roszczenia pieniężnego, wymagalnego najwyżej trzy lata przed dniem wniesienia pozwu, wobec dłużnika, któremu nakaz da się doręczyć w Polsce. Gdy dłużnik wniesie sprzeciw, sprawa w e-sądzie się kończy, a żeby zachować skutki pozwu, trzeba w ciągu trzech miesięcy złożyć nowy w zwykłym trybie. Poniżej cały przebieg z przepisami sprawdzonymi 17 listopada 2026 r. i z jedną granicą czasową, która w tym roku zamyka e-sąd dla części faktur z 2023 roku.

Kiedy e-sąd w ogóle przyjmie pozew

Nic Cię do e-sądu nie zmusza. Pieniądze możesz dochodzić zwykłym pozwem, a umowne poddanie sprawy innemu sądowi nie czyni tego sądu wyłącznie właściwym, jeśli powód składa pozew w EPU (art. 46 § 1 KPC). Ale jeśli wybierasz e-sąd, nakaz zapłaty nie może zostać wydany, gdy dochodzisz roszczenia innego niż pieniężne albo gdy doręczenie nakazu pozwanemu miałoby nastąpić poza granicami kraju (art. 505[28] § 2 KPC). Żądanie zwrotu towaru zostaje więc poza e-sądem, tak samo dłużnik, któremu nakaz trzeba by doręczyć za granicą.

Do tego dochodzą przeszkody ze zwykłego postępowania upominawczego, bo jego przepisy stosuje się w EPU z odrębnościami (art. 505[28] § 1). Sąd nakazu nie wyda, jeżeli według treści pozwu:

  • roszczenie jest oczywiście bezzasadne,
  • twierdzenia co do faktów budzą wątpliwość,
  • zaspokojenie roszczenia zależy od świadczenia wzajemnego, na przykład dłużnik ma zapłacić za rzecz, którą powód dopiero ma mu wydać (art. 499 KPC).

Nie ma tu przekazania sprawy dalej. Przy braku podstaw do wydania nakazu sąd umarza postępowanie (art. 505[33]), a każda ze stron ponosi koszty procesu związane ze swoim udziałem w sprawie (art. 505[37] § 1).

Jeden sąd w Lublinie dla całej Polski

Pozwu do e-sądu nie kierujesz według siedziby dłużnika. Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z 29 listopada 2012 r. (Dz.U. 2012 poz. 1348), które nadal obowiązuje, przekazuje Sądowi Rejonowemu Lublin-Zachód w Lublinie rozpoznawanie spraw w EPU z właściwości innych sądów rejonowych. Portal e-sad.gov.pl wskazuje VI Wydział Cywilny jako wydział e-sądu. Próg stu tysięcy złotych, od którego sprawy majątkowe idą do sądów okręgowych, w EPU nie działa, bo art. 17 pkt 4 KPC wyłącza z niego sprawy rozpoznawane w elektronicznym postępowaniu upominawczym. Pozew na 400 000 zł też trafi więc do lubelskiego sądu rejonowego.

Jak ustala się sąd w zwykłym pozwie, opisaliśmy w tekście do którego sądu złożyć pozew. W e-sądzie ten kłopot odpada, ale razem z nim odpada możliwość złożenia pozwu "u siebie".

Trzy lata od wymagalności zamykają e-sąd przed przedawnieniem

W EPU mogą być dochodzone tylko roszczenia, które stały się wymagalne w okresie trzech lat przed dniem wniesienia pozwu (art. 505[29a] KPC). Starsza faktura do e-sądu nie wejdzie, choć wciąż może nie być przedawniona. Roszczenie związane z działalnością gospodarczą przedawnia się po trzech latach, a pozostałe, jeśli przepis szczególny nie stanowi inaczej, po sześciu, przy czym koniec terminu przypada na ostatni dzień roku kalendarzowego (art. 118 KC). Okno e-sądu zamyka się więc z reguły wcześniej niż przedawnienie, a przy roszczeniach sześcioletnich, na przykład z pożyczki między osobami prywatnymi, mniej więcej o trzy lata wcześniej.

Weźmy stan na 17 listopada 2026 r. Faktura z terminem płatności 25 listopada 2023 r. może jeszcze trafić do e-sądu, licząc ostrożnie od tego dnia, przez osiem dni. Faktura z terminem 5 października 2023 r. jest już poza jego zasięgiem, choć do przedawnienia z końcem 2026 roku zostało sześć tygodni, więc roszczenie z działalności gospodarczej trzeba dochodzić zwykłym pozwem. Faktura z terminem 10 marca 2024 r. zmieści się w e-sądzie do marca 2027 r., a przedawni się 31 grudnia 2027 r. Tak liczył okres z art. 505[29a] Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum: roszczenie wymagalne 22 lipca 2020 r. mogło trafić do e-sądu do 22 lipca 2023 r. Nie czekaj na ostatni dzień. Zasady liczenia przedawnienia i jego przerwania opisaliśmy w tekście o przedawnieniu roszczeń 31 grudnia.

Sporne jest, co z przerwaniem przedawnienia, gdy pozew w e-sądzie wpłynął po tej granicy. Pozew przerywa bieg przedawnienia jako czynność przed sądem (art. 123 § 1 pkt 1 KC), a po umorzeniu EPU skutki wytoczenia powództwa liczy się od dnia pozwu w e-sądzie, jeżeli w ciągu trzech miesięcy złożysz zwykły pozew (art. 505[37] § 2 KPC). Dwa sądy rejonowe oceniły to odwrotnie.

Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w wyroku z 16 maja 2025 r. (III C 925/24) oddalił powództwo banku o 409,97 zł. Roszczenie było wymagalne 22 lipca 2020 r., pozew w e-sądzie wpłynął 28 grudnia 2023 r., referendarz umorzył postępowanie 25 stycznia 2024 r., a zwykły pozew złożono 18 kwietnia 2024 r. Sąd uznał, że pozew w e-sądzie, do którego roszczenie już się nie nadawało, nie był czynnością przedsięwziętą w celu dochodzenia roszczenia, bo wierzyciel nie mógł w tym trybie uzyskać ochrony prawnej. Przedawnienie nie zostało więc przerwane i upłynęło 31 grudnia 2023 r.

Sąd Rejonowy w Bydgoszczy w wyroku z 25 listopada 2025 r. (VIII GC 1264/25) przy podobnym układzie zasądził 3181,18 zł. Roszczenie stało się wymagalne w listopadzie 2021 r., pozew w e-sądzie wniesiono 30 grudnia 2024 r., postępowanie umorzono 24 stycznia 2025 r., a zwykły pozew nadano 18 kwietnia 2025 r. Według tego sądu przyczyna umorzenia nie ma znaczenia, a art. 505[37] § 2 nie zawiera warunku, że roszczenie musiało się nadawać do e-sądu. Bydgoski sąd powołał wyrok szczeciński i przyjął stanowisko przeciwne. Jeden wyrok sądu rejonowego to jeszcze nie linia orzecznicza, a dwa przeciwne to znak, żeby nie liczyć na wynik sporu, tylko złożyć pozew w odpowiednim trybie, zanim granica minie.

Pozew składa się w portalu, a dowody tylko się wskazuje

Powód wnosi pisma w EPU wyłącznie przez system teleinformatyczny (art. 505[31] § 1 KPC), a pismo wniesione tą drogą nie wymaga opatrzenia podpisem, o którym mowa w art. 126 § 5, czyli kwalifikowanym, zaufanym albo osobistym (art. 505[31] § 2[1]). Zaczynasz więc od konta na e-sad.gov.pl. Portal informuje, że przy logowaniu przez Tożsamość wniosek o konto ma być rozpatrzony w ciągu godziny, a przy niezgodności danych w dwa do trzech dni roboczych. Pełnomocnik nie dołącza pełnomocnictwa, tylko powołuje się na nie, wskazując zakres i okoliczności z art. 87 KPC (art. 505[31] § 2[2] i art. 126 § 3[1]).

W pozwie wskazujesz dowody na poparcie twierdzeń, ale ich nie dołączasz (art. 505[32] § 1). To wygodne i zarazem zdradliwe, bo sąd ocenia bezzasadność i wątpliwości co do faktów wyłącznie według treści pozwu (art. 499). Opis musi się obronić sam: umowa, numer i data faktury, termin płatności, data wymagalności, kwota. Portal udostępnia do pobrania dokument o koniecznych elementach uzasadnienia pozwu w EPU i warto go przeczytać, zanim ruszysz formularz.

Pozew musi zawierać numer PESEL albo NIP pozwanego będącego osobą fizyczną, jeżeli jest obowiązany do jego posiadania lub go posiada. W przypadku pozwanego niebędącego osobą fizyczną (na przykład spółki, o której zmianach w zwoływaniu zgromadzeń piszemy w tekście o pełnomocnictwie na zgromadzenie wspólników) podajesz numer w KRS, a gdy go brak, numer w innym rejestrze lub ewidencji albo NIP (art. 505[32] § 2). Jeśli nie znasz PESEL dłużnika, e-sad.gov.pl informuje, że wniosek o jego udostępnienie można złożyć w dowolnym urzędzie gminy. Za nieprawidłowo oznaczone dane, w złej wierze albo wskutek niezachowania należytej staranności, sąd może skazać na grzywnę powoda, jego przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (art. 505[32] § 3).

Opłata: czwarta część, ale nie mniej niż 30 zł

Od pozwu w EPU pobiera się czwartą część opłaty (art. 19 ust. 2 pkt 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych), nie mniej jednak niż 30 zł (art. 20 ust. 1), a końcówkę zaokrągla się w górę do pełnego złotego (art. 21). Punktem wyjścia jest opłata zwykła z art. 13: stała do 20 000 zł według progów wartości, a powyżej tej kwoty stosunkowa, czyli 5 procent wartości przedmiotu sporu, nie więcej niż 100 000 zł. Do wartości przedmiotu sporu nie wlicza się odsetek ani kosztów żądanych obok roszczenia głównego (art. 20 KPC), więc opłata liczy się od samego kapitału.

Kilka wyliczeń:

  • 400 zł: zwykła opłata to 30 zł, w e-sądzie też 30 zł, bo to najniższa możliwa kwota,
  • 3 000 zł: zwykła opłata 200 zł, w e-sądzie 50 zł,
  • 12 000 zł: zwykła opłata 750 zł, w e-sądzie 188 zł (187,50 zł zaokrąglone w górę),
  • 400 000 zł: 5 procent to 20 000 zł, w e-sądzie 5000 zł.

Opłatę wnosisz razem z pozwem. Pozew wniesiony bez opłaty nie wywołuje skutków, jakie ustawa wiąże z wniesieniem pisma do sądu (art. 130 § 6 KPC), a w zwykłym piśmie masz tydzień na dopłatę (art. 130 § 1). Przy pozwie składanym tuż przed końcem roku to różnica między przerwanym a nieprzerwanym przedawnieniem. Wydatki w EPU ponosi Skarb Państwa (art. 98b), ale zwolnienia od kosztów przyznawanego przez sąd w e-sądzie nie dostaniesz, bo art. 104a wyłącza stosowanie art. 100 do 103 ustawy.

Nakaz zapłaty i sprzeciw: dwa tygodnie dla pozwanego

Nakaz zapłaty sąd wydaje na posiedzeniu niejawnym, a czynności w sprawie, poza rozprawą i wyrokiem, może wykonywać referendarz (art. 480[4] KPC). W nakazie sąd zobowiązuje pozwanego, aby w ciągu dwóch tygodni od doręczenia zaspokoił roszczenie w całości wraz z kosztami albo wniósł środek zaskarżenia (art. 480[2] § 1 i § 2 pkt 1). Przykład: nakaz doręczony we wtorek 24 listopada 2026 r. daje czas do wtorku 8 grudnia 2026 r. (art. 112 KC). Pozwany wnosi sprzeciw (art. 505 § 1 KPC) i nie dołącza do niego dowodów (art. 505[35]). Jeżeli zaskarży nakaz tylko w części, w pozostałej części nakaz nie traci mocy (art. 505 § 2). Gdy sprzeciwu nie będzie, nakaz ma skutki prawomocnego wyroku (art. 480[2] § 4).

Szczegóły o terminach, awizo i skutkach bierności pozwanego opisaliśmy w tekście o nakazie zapłaty i sprzeciwie.

Po sprzeciwie e-sąd sprawy nie przekaże, tylko ją umorzy

To najczęściej niezrozumiany etap. Sprzeciw sprawia, że nakaz traci moc w zaskarżonej części, a sąd umarza postępowanie w zakresie, w którym nakaz utracił moc (art. 505 § 2 i art. 505[36] KPC). Nie ma przekazania sprawy do sądu właściwego dla dłużnika. Nowy pozew musisz złożyć sam. Jeżeli w ciągu trzech miesięcy od dnia wydania postanowienia o umorzeniu (nie od doręczenia) wniesiesz pozew o to samo roszczenie w trybie innym niż EPU, skutki prawne wytoczenia powództwa, na przykład przerwanie przedawnienia, następują z dniem wniesienia pozwu w e-sądzie (art. 505[37] § 2). Na żądanie stron sąd uwzględni też koszty poniesione w EPU, a uiszczoną w e-sądzie opłatę zalicza się na poczet opłaty od nowego pozwu (art. 19 ust. 2 pkt 2 ustawy o kosztach sądowych).

Przykład: przy roszczeniu na 12 000 zł zapłaciłeś w e-sądzie 188 zł, zwykła opłata od pozwu to 750 zł, więc dopłacasz 562 zł.

Gdy to e-sąd, a nie dłużnik, zakończy sprawę, bo uzna, że brak podstaw do nakazu, postanowienie uzasadnia z urzędu i doręcza z urzędu tylko powodowi (art. 505[29] § 2 i 4). Na postanowienie kończące postępowanie przysługuje zażalenie (art. 394 § 1), w EPU w ciągu tygodnia od doręczenia postanowienia z uzasadnieniem (art. 505[29] § 2). Od zażalenia, podobnie jak od skargi na orzeczenie referendarza, w EPU nie pobiera się opłaty (art. 95 ust. 4 ustawy o kosztach sądowych).

Z nakazem do komornika: klauzulę sąd nada z urzędu

Wierzyciel z nakazem z e-sądu nie składa wniosku o klauzulę. Nakazowi zapłaty wydanemu w EPU nadaje się klauzulę wykonalności z urzędu niezwłocznie po jego uprawomocnieniu się (art. 782 § 2 KPC). Wniosek o wszczęcie egzekucji na podstawie tytułu wykonawczego w postaci elektronicznej można złożyć do komornika także przez system teleinformatyczny, dołączając dokument z systemu, który pozwala komornikowi sprawdzić istnienie i treść tytułu (art. 797 § 2 i 3). Komornika wybierasz sam w granicach apelacji, jeśli nie chodzi o egzekucję z nieruchomości i inne sprawy wyłączone z prawa wyboru, a do wniosku dołączasz pisemne oświadczenie o skorzystaniu z wyboru (art. 10 ust. 1 i 3 ustawy o komornikach sądowych). Reguły wyboru i odmowy opisaliśmy w tekście o wyborze komornika.

Adres dłużnika psuje najwięcej pozwów

W EPU obowiązuje własna reguła doręczeń. Jeżeli pozwany mimo powtórzenia awizo nie odebrał nakazu, a wcześniej nie doręczono mu żadnego pisma, nakaz uznaje się za doręczony tylko wtedy, gdy adres, pod którym pozostawiono awizo, zgadza się z adresem w rejestrze PESEL (art. 505[34] § 1 KPC). W przeciwnym razie, jeśli nakazu nie da się doręczyć w kraju, sąd z urzędu uchyla nakaz i umarza postępowanie, chyba że w wyznaczonym terminie, nie dłuższym niż miesiąc, usuniesz przeszkodę. Wezwania do jej usunięcia sąd nie powtarza (art. 505[34] § 2). Nie ma też doręczenia przez komornika, bo art. 505[29] § 1 wyłącza stosowanie art. 139[1].

Dla przedsiębiorcy wpisanego do CEIDG podajesz adres do doręczeń z tej ewidencji (art. 126 § 2 pkt 1), a przy spółce sprawdź adres siedziby w KRS. Błąd adresowy potrafi wrócić na końcu: komornik zawiesza egzekucję na wniosek dłużnika, który pokaże zaświadczenie, że nakaz doręczono pod innym adresem niż miejsce zamieszkania ustalone w postępowaniu egzekucyjnym. Podjęcie egzekucji na nowo wymaga, żeby sąd albo referendarz stwierdził prawidłowe doręczenie lub, przy ponownym doręczeniu, upływ terminu do sprzeciwu (art. 820[3] § 1 i 2).

Dwie pułapki liczbowe. Progi opłaty ustawa o kosztach sądowych podaje w złotych (art. 13), a faktura bywa w euro. Przy fakturze w walucie wierzyciel zwykle przelicza kwotę na złote przed pozwem: wartość waluty obcej określa się według kursu średniego NBP z dnia wymagalności roszczenia, chyba że ustawa, orzeczenie lub czynność prawna zastrzega inaczej (art. 358 § 2 KC). Liczy się więc dzień wymagalności, nie dzień pozwu. Zanim wyślesz formularz, sprawdź jeszcze, jak portal traktuje walutę.

Druga pułapka to odsetki. Gdy stopa odsetek za opóźnienie nie była oznaczona, należą się odsetki ustawowe za opóźnienie, czyli stopa referencyjna NBP plus 5,5 punktu procentowego (art. 481 § 2 KC). W transakcjach handlowych stopa jest wyższa: stopa referencyjna plus dziesięć punktów procentowych, a przy dłużniku będącym publicznym podmiotem leczniczym plus osiem (art. 4 pkt 3 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych). Policz odsetki w kalkulatorze odsetek ustawowych, zanim wpiszesz kwotę i datę początkową, bo błędna data wymagalności psuje i odsetki, i granicę trzech lat.

Kiedy lepszy jest nakaz z weksla albo z uznania długu

E-sąd sprawdza się, gdy masz fakturę i umowę, ale nie masz weksla ani podpisanego uznania długu. Gdy je masz, często lepsze jest postępowanie nakazowe. Sąd wydaje w nim nakaz, jeżeli do pozwu dołączono wezwanie dłużnika do zapłaty i pisemne oświadczenie dłużnika o uznaniu długu (art. 485 § 1 pkt 3 KPC), a także przeciwko zobowiązanemu z weksla lub czeku należycie wypełnionego, których prawdziwość i treść nie nasuwają wątpliwości (art. 485 § 2). Jeśli dłużnikiem jest konsument, do pozwu trzeba dołączyć umowę z deklaracją wekslową i załącznikami, a w pozwie przeciwko osobie fizycznej oświadczyć, czy roszczenie powstało w związku z umową z konsumentem.

Różnica jest w tym, co się dzieje po obronie dłużnika. W EPU sprzeciw kończy sprawę umorzeniem i zaczynasz od nowa. W nakazowym dłużnik wnosi zarzuty, a sąd wydaje wyrok, którym utrzymuje nakaz w całości lub części albo go uchyla i orzeka o żądaniu pozwu (art. 493 § 4). Nakaz z weksla staje się natychmiast wykonalny po upływie terminu do zaspokojenia roszczenia (art. 492 § 3), a nakaz zapłaty z chwilą wydania jest tytułem zabezpieczenia (art. 492 § 1). Od zarzutów w nakazowym pobiera się trzy czwarte opłaty, a od konsumenta najwyżej 750 zł (art. 19 ust. 4 ustawy o kosztach sądowych), podczas gdy ustawa nie wymienia opłaty od sprzeciwu od nakazu w postępowaniu upominawczym. Trzyletnia granica z art. 505[29a] dotyczy tylko e-sądu. Koszt pozwu nie rozstrzyga, bo opłata od pozwu spełniającego przesłanki postępowania nakazowego to też czwarta część (art. 19 ust. 2 pkt 1). Rozstrzyga dokument.

Uważaj na uznanie długu wysłane zwykłym mailem. Art. 485 § 1 pkt 3 mówi o oświadczeniu pisemnym. Do formy pisemnej wystarcza własnoręczny podpis (art. 78 § 1 KC), a oświadczenie z kwalifikowanym podpisem elektronicznym jest jej równoważne (art. 78[1]). Zwykły mail bez takiego podpisu to forma dokumentowa (art. 77[2] KC), więc jako podstawa nakazowego jest ryzykowny. Przy samym mailu rozsądniej wybrać e-sąd albo zwykły pozew.

Na koniec

Przy fakturach z 2023 roku pilnuj dwóch dat: rocznicy wymagalności, po której e-sąd się zamyka, i 31 grudnia, kiedy przedawniają się roszczenia z działalności gospodarczej. Przy większej kwocie, wątpliwościach co do adresu albo dłużniku za granicą sprawdź sprawę przed pozwem, bo pomyłka w e-sądzie kosztuje miesiące, a czasem całe roszczenie. Nie wiesz, czy zdążysz z e-sądem przed końcem roku? Opisz sprawę, a wskażemy przepisy i dalsze kroki.

Podstawa prawna i źródła

  • Art. 17 pkt 4, art. 20, art. 46 § 1, art. 87, art. 126 § 2 pkt 1 i § 3[1], art. 130 § 1 i 6, art. 394 § 1, art. 480[2] i 480[4], art. 485, art. 492, art. 493 § 4, art. 499, art. 505, art. 505[28] do 505[38], art. 782 § 2, art. 797 § 2 i 3 oraz art. 820[3] Kodeksu postępowania cywilnego, tekst ujednolicony ze stanem na 16 października 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 468).
  • Art. 77[2], art. 78 § 1, art. 78[1], art. 112, art. 118, art. 123 § 1, art. 358 i art. 481 Kodeksu cywilnego, tekst ujednolicony ze stanem na 3 listopada 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 795). Zmiana ogłoszona w Dz.U. 2026 poz. 507 wchodzi w życie 1 listopada 2028 r. i nie została tu uwzględniona.
  • Art. 13, art. 19 ust. 2 pkt 1 i 2 oraz ust. 4, art. 20, art. 21, art. 95 ust. 4, art. 98b i art. 104a ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz.U. 2025 poz. 1228), tekst ujednolicony ze stanem na 9 listopada 2026 r. Zmiana ogłoszona w Dz.U. 2026 poz. 346 wchodzi w życie 30 września 2028 r. i nie została tu uwzględniona.
  • Art. 4 pkt 3 ustawy o przeciwdziałaniu nadmiernym opóźnieniom w transakcjach handlowych (Dz.U. 2023 poz. 711), tekst ujednolicony ze stanem na 26 czerwca 2026 r.
  • Art. 10 ust. 1 i 3 ustawy o komornikach sądowych (Dz.U. 2018 poz. 771), tekst ujednolicony ze stanem na 14 lipca 2026 r. Zmiana ogłoszona w Dz.U. 2026 poz. 26 wchodzi w życie 1 stycznia 2027 r. i nie została tu uwzględniona.
  • Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 29 listopada 2012 r. w sprawie przekazania rozpoznawania spraw w elektronicznym postępowaniu upominawczym (Dz.U. 2012 poz. 1348), akt obowiązujący według API Sejmu, sprawdzone 17 listopada 2026 r.
  • Wyrok Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z 16 maja 2025 r., III C 925/24, oraz wyrok Sądu Rejonowego w Bydgoszczy z 25 listopada 2025 r., VIII GC 1264/25 (SAOS, uzasadnienia przeczytane w części dotyczącej art. 505[29a] i 505[37] KPC).
  • Publiczne strony portalu e-sad.gov.pl (informacje dla powodów, rejestracja konta, uzyskanie numeru PESEL pozwanego), odczyt 17 listopada 2026 r.

Tekst ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną. Skutki prawne zależą od okoliczności konkretnej sprawy.

Powiązane teksty

Windykacja i sprawy gospodarcze

Jak wybrać komornika: rewir, prawo wyboru, odmowa

Wierzyciel często może wybrać komornika spoza rewiru dłużnika, ale nie zawsze, a komornik w trzech sytuacjach musi odmówić. Zasady z art. 8 i 10 ustawy.

Orzeczenia sądów w tym dziale

Wszystkie orzeczenia z działu: Windykacja i sprawy gospodarcze